Nga Aspen Pflughoeft-MiamiHerald.com
Një grup speleologësh (eksplorues shpellash) ka zbuluar një koloni merimangash ‘të jashtëzakonshme’, të llojit të parë të këtij lloji, në një shpellë përgjatë kufirit mes Shqipërisë dhe Greqisë, tregojnë fotot dhe një studim shkencor.
Duke ecur më thellë në një shpellë me erë të fortë squfuri, speleologët ndriçuan me dritat e tyre muret shkëmbore dhe panë një koloni gjigante merimangash. Madhësia e saj i habiti, por nuk ishte kjo veçoria e vetme ‘e jashtëzakonshme’. Një vëzhgim më i afërt tregoi se bëhej fjalë për një zbulim krejt të ri në shkencë.
Sipas një studimi të botuar më 17 tetor në revistën shkencore me rishikim nga kolegët Subterranean Biology, ‘një ekip i Shoqatës Çeke të Speleologjisë’ kishte vizituar disa shpella squfuri në veriperëndim të Greqisë në vitin 2022, për të studiuar faunën nëntokësore. Në njërën prej tyre, të quajtur Shpella e Squfurit (Sulfur Cave), ata gjetën ‘një rrjetë të madhe koloniale merimangash’ dhe njoftuan shkencëtarë të tjerë për këtë zbulim.
Të intriguar, një grup tjetër studiuesish vendosën ta hetonin më tej këtë fenomen të pazakontë dhe e vizituan shpellën disa herë ndërmjet viteve 2023 dhe 2025. Ajo që zbuluan i la të habitur.
Kolonia gjigante e rrjetës koloniale të merimangave në Shpellën e Squfurit, në kufirin Shqipëri–Greqi, mbulonte rreth 106 metra katrorë të mureve të shpellës dhe ishte shtëpi për dy lloje merimangash, thanë studiuesit.
Rrjeta ishte ndërtuar nga Tegenaria domestica, një specie e përhapur që njihet si ‘merimanga shtëpiake’ ose ‘thurrësja e hambarit’, por aty jetonte gjithashtu edhe një specie më e vogël, Prinerigone vagans. Këto dy lloje merimangash nuk ishin parë kurrë më parë duke bashkëjetuar, deri tani.
Sipas studimit, ky ishte ‘rasti i parë i dokumentuar i formimit kolonial të rrjetës tek këto specie’. Studiuesit vlerësuan se kolonia përbëhej nga rreth 111 mijë merimanga, prej të cilave rreth 60% ishin Tegenaria domestica dhe 40% Prinerigone vagans.
Fotot tregojnë si pamjen e përgjithshme të kolonisë, ashtu edhe një merimangë nga afër. Studiuesit vunë re se ‘disa seksione të rrjetës mund të shkëputen nga muri për shkak të peshës së tyre.’
Ata gjithashtu zbuluan se ‘vendndodhja e rrjetës koloniale përkon me një zonë ku qëndron një tufë e dendur mizash të vogla të llojit chironomid’. Vlerësohet se kjo tufë përbëhet nga mbi 2.4 milionë miza, që përbëjnë një burim të bollshëm ushqimi — faktor që ka ndikuar në rritjen e kolonisë së madhe të merimangave.
Shpella e Squfurit shtrihet në dy shtete: ‘hyrja e saj ndodhet në Greqi, ndërsa pjesët e thella gjenden në territorin shqiptar,’ thuhet në studim.
Një hartë paraqet ‘rrjetin nëntokësor të dhomave dhe korridoreve të mëdha’, burimet e squfurit dhe vendndodhjen e kolonisë së madhe të merimangave.
Një diagram tregon Shpellën e Squfurit, duke shënuar burimet e squfurit (me blu) dhe koloninë gjigante të merimangave (me kafe).
Burimi: Urák, Vrenozi, Głąbiak, Lecoquierre, Eiberger, Maraun, Ştefan, Flot, Brad, Dainelli, Sarbu dhe Băncilă
Discussion about this post