Një absurd kushtetues

Nga Klodian Tomorri – Imagjinoni një skenar kështu. Gjykata Kushtetuese vendos të lërë në fuqi Bordin e Karburanteve. Shqipëria do të zhytej në një absurd Kushtetues, ku institucioni që ka fuqinë e precedentit ligjor për dy çështje identike merr dy vendime të ndryshme. Pra do të ishim para paradoksit, që Gjykata Kushtetuese rrëzoi Bordin e Ushqimeve si antikushtetues, por lë në fuqi Bordin e Karburanteve si kushtetues.

Rreziku që ky skenar të materializohet nesër është substancial. Ka një aktor shumë të fuqishëm, i cili do që Bordi të mbetet në fuqi. Ky është qeveria. Para disa ditësh një figurë e lartë e maxhorancës është në parë në një nga kafet e Tiranës me tre anëtarë të Gjykatës Kushtetuese. Zërat qarkullojnë në Tiranë se një nga temat e diskutuara ishte ajo e Bordit të Karburanteve.

Që qeveria e do Bordin në fuqi, kjo është e qartë. Po të mos e donte, çështja e Bordit nuk kishte pse të shkonte fare në Gjykatën Kushtetuese sepse qeveria mund ta shfuqizonte atë në çdo moment. Dhe kushtet kanë qenë.

Ngritja e Bordit të Karburanteve u justifikua me situatën e jashtëzakonshme, që përfshiu tregjet e lëndëve të para pas shpërthimit të konfliktit në Ukrainë. Situata emergjente nuk ekziston më prej muajsh. As në aspektin e sigurisë së furnizimit me karburant dhe as në aspektin e çmimeve të jashtëzakonshme.

Paralelisht Bordi i Karburanteve ka qenë një nga institucionet më të sulmuara në publik. Jo vetëm politikisht nga opozita, por edhe nga zëra të pavarur. E megjithatë qeveria nuk është tërhequr, pavarësisht kundërshtive.

Pra gjendje emergjente nuk ekziston më. Mbi qeverinë Bordi ka hedhur kosto politike. Por pavarësisht kësaj, qeveria është treguar kokëforte duke mos e shfuqizuar atë. Kjo na dëshmon se qeveria e do Bordin aty. Arsyet se pse i di vetëm ajo. Ose ka dhe një variant tjetër. Bordi i intereson një grosisti te madh te karburanteve, i cili kërkon te nxjerre nga tregu gjithë kompanitë e tjera për te instaluar monopolin.

Kjo është e gjitha histori turpesh. Dhe ka dhe një turp tjetër, po kaq te madh. Në Gjykatën Kushtetuese, Bordi i Karburanteve nuk është ankimuar nga bizneset e prekura nga ngritja e tij, që janë shoqëritë e tregtimit të karburanteve. Por është ankimuar nga opozita.

Këtu ka dy mundësi. Bizneset kanë frikë të kërkojnë të drejtën e tyre nga reperkusionet e qeverisë ose u intereson që Bordi të jetë aty. Në të dy rastet kjo është e turpshme. Sepse ose kemi një klasë vasale sipërmarrësish ose kemi një treg të infektuar, ku qeveria dhe biznesi ngrenë aleanca perverse në kurriz të tregut dhe qytetarëve.

Shqipëria është vendi i absurdit. Nuk do të ishte çudi një paradoks më shumë, ai i dy interpretimeve të ndryshe Kushtetuese për një çështje identike. Veçse këtë herë absurdi do ishte ngritur në nivel Kushtetues. Dhe atëherë gjithkush do ishte në të drejtën e tij të shtronte pyetjen; Nëse Kushtetuta dhunohet publikisht, kush i mbron të drejtat dhe liritë themelore të njeriut në këtë vend?