Kur historia përsëritet si farsë, skena politike shqiptare na sjell një aktor të vjetër me një rol të ri. Jo më hetuesi i rinisë në diktaturë, por tani lektor i Akademisë Politike të Partisë Socialiste. Po flasim për Fatmir Xhafajn – njeriun që dikur përqafonte Enver Hoxhën dhe sot është caktuar nga Edi Rama të “edukojë” deputetët e rinj të PS-së. Dhe si për të mos i munguar ironia, kjo “shkollë verore” ka një strukturë të denjë për çdo manual të vjetër partie: me leksione nga Xhafaj, që s’ka nevojë për përkthim.
Nga 54 deputetët e rinj të PS, vetëm 31 prej tyre që s’kanë mbajtur më parë poste të larta janë përzgjedhur për këtë kurs – apo më saktë, për këtë riedukim ideologjik, sepse nuk jemi larg modelit të dikurshëm të shkollës së lartë të Partisë së Punës. Tashmë nuk kemi më Bllokun, por kemi Akademinë. Dhe në vend të Enverit me bllok në dorë, kemi Fatmirin me projektor dhe PowerPoint.
Nuk është sekret që Fatmir Xhafaj ka qenë një pjesë organike e regjimit komunist. Me karrierë si hetues i rinisë në vitet ‘80 dhe sekretar i rinisë komuniste në Komitetin Qendror, ai u rrit politikisht nën hijen e Partisë së Punës. Dhe kur themi “hetues”, nuk flasim për ndonjë mbledhës pyetësorësh, por për atë figurë që ish-të përndjekurit e quajnë “dora e dhunës së heshtur të diktaturës”. Vetë të përndjekurit kanë rrëfyer sesi ai i përfaqësonte makthin e hetuesisë komuniste – madje disa pretendojnë se kanë mbetur me plagë të përjetshme, edhe fizike, nga dhuna e tij.
Sot, ky njeri është zgjedhur nga vetë kryeministri Rama për të udhëhequr një brez të ri deputetësh socialistë në një proces të ashtuquajtur “formim politik”. Por çfarë do të mësojnë vallë këta të rinj nga një ish-hetues komunist? Do mësojnë si të vënë ligjin në funksion të partisë? Si të përdorin drejtësinë si çekiç për kundërshtarët dhe jastëk për miqtë?
Fatmir Xhafaj është më shumë se një lektor. Ai është dekani i një mendësie të vjetër, që tani vjen e lyer me buzëqeshje europiane, por me të njëjtin bosht të hekurt që prodhoi autokracinë e djeshme.
Është shqetësuese dhe përqeshëse që në vend të mendjeve të reja, progresiste, Rama zgjedh pinjollë të sistemit të vjetër për të përgatitur ushtarët e rinj politikë. Nuk është aspak rastësi. Sepse një brez i edukuar nga Xhafaj nuk do të mendojë ndryshe – do të mendojë në kolonë, do të mbrojë liderin, do të heshtë kur drejtësia të rrotullohet vetëm për show dhe jo për drejtësi reale. Kjo është formula e suksesit në PS: të dëgjosh dhe të zbatosh. Mos guxo të kritikosh, mos mendo jashtë rreshtit.
Fatmiri është mishërimi i kësaj filozofie. I veshur me kostum demokratik, por me shpirt burokrati të viteve ‘80. Një njeri që bën moral për drejtësi, por që dha dorëheqje nga posti i ministrit të Brendshëm pasi u zbulua se kishte “harruar” të tregonte se vëllai i tij ishte i dënuar për trafik droge. Dhe çfarë bëri atëherë PS? I dha një detyrë tjetër më delikate: të drejtonte reformën në drejtësi! Ironia bëhet ligj në këtë vend.
31 deputetët që do të ndjekin këtë “akademi” janë në realitet studentë të kursit të mbijetesës së pushtetit. Nuk do mësojnë se si të përfaqësojnë qytetarët – do mësojnë se si të mbrojnë sistemin. Jo si të sfidojnë korrupsionin – por si të heshtin përballë tij. Jo si të jenë zë i qytetarëve – por si të jenë zëdhënës të liderit. Dhe kujt i besohet trajnimi i tyre? Pikërisht një njeriu që ka kaluar gjithë jetën në shërbim të formave më të sofistikuara të kontrollit politik dhe institucional.
Ky është momenti kur çdo qytetar duhet të ndalojë dhe të pyesë: Kush po i edukon deputetët tanë? Sepse sot mund të jetë një kurs veror me Xhafajn, por nesër mund të jetë një ligj i miratuar nga këta “studentë”, që prek drejtësinë, mediat, institucionet – dhe jetën e secilit prej nesh.
Në fund të ditës, le të jemi të qartë: kjo nuk është reformë politike, është riedukim ideologjik. Një tjetër tentativë për ta bërë partinë sistem dhe pushtetin të përjetshëm – me ndihmën e “profesorëve” të së shkuarës që s’kanë dhënë kurrë llogari për të.
Nëse historia ka mësuar diçka Shqipërisë, është kjo: kur pinjollët e diktaturës bëhen profesorë të demokracisë, është koha të marrim seriozisht alarmin.
Discussion about this post