Një foto e shkrepur kohë më parë e ka mbërthyer në retrospektivë shkrimtarin dhe përkthyesin e njohur të shumë librave, Luan Rama, i cili në faqen e tij personale në Facebook, ka postuar një shkrim bashkangjitur me një foto, për gjetjen e personit enigmë që ka arritur të fotografojë një moment simbolik, aq sa është përdorur pothuajse në çdo projekt të vetë autorit.
Në një kërkim drejt së kaluarës, Rama shkruan se kjo fotografi është shkrepur në Tiranë, nga një gazetare e cila sapo kishte nisur hapat e para të saj në artin e fotografisë. Ai përpiqet të kujtojë gazetën në të cilën vajza punonte, por asgjë nuk i vjen në mendje.
“Vallë e gazetës Koha Jonë, Shekulli, Korrieri? Nuk e mbaj mend.”- shprehet autori.
Kjo gjë ka mbetur si një “puzzle” i pazgjidhur për shkrimtarin e njohur, i cili as nuk mund t’i jap dot të drejtën e autorit për këtë vepër që ai e konsideron si “art më vete”.
“Mjerisht nuk ia di emrin. Por duke qenë se fotografia është art më vete dhe meriton të drejtën e autorit, të paktën, kur e kam vendosur në kopertinat e librave të mi do të duhej të vija dhe emrin e saj. Mbase ky informacion mund ti zgjojë kujtesën, por sidoqoftë ndodh që shpesh ne e harrojmë emrin e autorit.”- tha autori.
Ai gjithashtu tregon se në librin e tij, “Bujtës të Largët”, i cili bazohet mbi udhëtarët francezë të shekullit XIX, edhe pse arriti të gjente disa fotografi, ishte gjithmonë i përpiktë për të vendosur burimin.
“Në fakt ato janë fotografi që i përkasin historisë dhe jo një individi që e zbulon. Pra sipër tyre s’ka pse të vendosin emrat e tyre dhe ta bllokojnë shpërndarjen. Në vitin 1991 isha i pari që zbulova ekzistencën e fotografive mbi udhëtimin në Shqipëri në vitin 1913 të gjeografit Jules Brunhes dhe fotografit Léon. Por me ç’të drejtë mund të vendosja emrin tim sipër tayre fotografive të Archives d’Albert Khan?...”- u shpreh Rama në fund të shkrimit të tij
Luan Rama është kineast, studiues arti, publicist, shkrimtar, përkthyes dhe ka lobuar si ambasador (1991-1992) në Paris, Francë dhe diplomat kulturor i Shqipërisë (1997-2001), duke e përfaqësuar Shqipërinë edhe në UNESCO.
I diplomuar për Gazetari në Universitetin e Tiranës dhe i profilizuar për Audiovizual e Kinematografi në Universitetin e Parisit, Denis Diderot, Luan Rama është skenarist i katër filmave në Kinostudio Shqipëria e Re.
Aktualisht, Luan Rama është autor i shumë studimeve mbi pikë takimet e kulturave franko-shqiptare, në vijim të zbulimit të personaliteteve të botës shqiptare në Evropë duke ndriçuar nga arkivat franceze shenjtorët ilir, fisnikët arbër, artistët dhe poetët shqiptar më me ndikim në qytetërimin Perëndimor. Promovues i vlerave të artit bashkëkohor ka publikuar dhe studimin për kuartetin e piktorëve shqiptarë Omer Kaleshi, Artur Muharremi, Zamir Mati e Bujar Luca në Francë. / O.B / Gijotina.com
